Εργαστήρι πολιτισμού και λαϊκής παράδοσης

Δημιουργική απασχόληση για νέους και ενήλικες στους Άγιους Ομολογητές

Επί 11 χρόνια το Πολιτιστικό Εργαστήρι Αγίων Ομολογητών προσφέρει τη δυνατότητα σε παιδιά και ενήλικες να ασχοληθούν δημιουργικά με τομείς της τέχνης, όπως ο χορός, η μουσική, το θέατρο και η φωτογραφία - ενθαρρύνοντας τους να αναπτύξουν την καλλιτεχνική τους έκφραση και παράλληλα να αποκτήσουν πολύτιμες γνώσεις και εμπειρίες στο αντικείμενο του ενδιαφέροντος τους. Εδώ και λίγο καιρό, το εργαστήρι πραγματοποιεί τις δραστηριότητες του σε καινούριο χώρο, στην καρδιά των Αγίων Ομολογητών, το Αρχοντικό Ιεροδιακόνου.

Το Πολιτιστικό Εργαστήρι ενεγράφη ως ίδρυμα το 2002, ωστόσο, λειτουργούσε ήδη από το Φεβρουάριο του 1999 ως Εργαστήρι Παραδοσιακών Χορών Αγίων Ομολογητών. Ιδρύθηκε από άτομα που διέθεταν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τον παραδοσιακό πολιτισμό της Κύπρου, αλλά και του ευρύτερου ελλαδικού χώρου. Έτσι, η δράση του εργαστηρίου ξεκίνησε δίνοντας έμφαση στο χορό, δημιουργώντας ομάδες παιδιών και ενηλίκων. Σύντομα όμως, στο επίκεντρο των στόχων του εργαστηρίου βρέθηκε η ενασχόληση με τα ήθη και τα έθιμα, το τραγούδι, τη μουσική και την ενδυμασία, τα οποία αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία του λαϊκού κυπριακού πολιτισμού.

Η προσπάθεια του εργαστηρίου προς αυτή την κατεύθυνση εκφράζεται μέχρι σήμερα με την πραγματοποίηση μιας σειράς εκδηλώσεων, όπως:

1. Εθνογραφικές έρευνες στην Κύπρο, με σκοπό τη συλλογή δεδομένων από χορευτές και μουσικούς ως πρωτογενείς πηγές. Στο πλαίσιο αυτών των ερευνών έγινε συλλογή υλικού μέσω συνεντεύξεων, ηχογραφήσεων και οπτικοποιήσεων.
2. Βιβλιογραφική μελέτη υλικού και παράλληλα δημιουργία βιβλιοθήκης καταχώρησης ερευνητικού υλικού καταγραφών.
3. Διοργάνωση σεμιναρίων για την απόκτηση γνώσεων αναφορικά με συγκεκριμένους ελλαδικούς χώρους (μεταξύ άλλων η Μ. Ασία, η Κρήτη, η Κάρπαθος και η Θράκη) με τη συμμετοχή ειδικών προσκεκλημένων στα αντίστοιχα θέματα.
4. Δημιουργία ιματιοθήκης παραδοσιακών φορεσιών, προκειμένου να ανταποκρίνεται στα τοπικά και χρονικά πλαίσια στα οποία παραπέμπουν οι χοροί. Χαρακτηριστικά, έχουν ετοιμαστεί ή αγοραστεί περίπου 80 παραδοσιακές ενδυμασίες από ολόκληρο τον ελλαδικό χώρο (Θράκη, νησιά, Στ. Ελλάδα, Μ. Ασία και Κύπρο).
5. Συνοδεία των χορών με ζωντανή μουσική είτε από Κύπριους οργανοπαίκτες και μουσικούς είτε από Ελλαδίτες, οι οποίοι απολαμβάνουν τη φιλοξενία τους στο εργαστήρι κατά την παραμονή τους στο νησί.

Επιπλέον, στα 11 χρόνια λειτουργίας του, το εργαστήρι έχει πραγματοποιήσει σημαντικό αριθμό παρουσιάσεων με εκπαιδευτικό και ψυχαγωγικό χαρακτήρα. Το εργαστήρι διατηρεί συνεχή συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Κύπρου επί μία δεκαετία και ιδιαίτερα με της εκδηλώσεις του Πολιτιστικού Φεστιβάλ του. Έχει δώσει αρκετές παραστάσεις στο Αρχοντικό της οδού Αξιοθέας, αλλά έχει συμμετάσχει και σε παραστάσεις στο εξωτερικό. Στην τελευταία κατηγορία αξίζει να επισημανθούν ενδεικτικά οι παρουσίες του εργαστηρίου στις "Εκδηλώσεις για τις υπό ένταξη χώρες της Ε.Ε." στη Μαδρίτη το 2002, στην εκπροσώπηση της Κύπρου κατά τις εκδηλώσεις για την ένταξη της στην Ε.Ε. στο Δουβλίνο το 2004, "International County-Wandering Festival, Meeting for Children, Younger, Adult Dance Groups"στο Ζέγκετ της Ουγγαρίας το 2005, στο φεστιβάλ "Όλλιν Καν" που διεξήχθη στην πόλη του Μεξικό το 2009 καθώς και στον εορτασμό της "Ημέρας της Ευρώπης" στη Μαδρίτη το Μάιο του 2010.

Επίσης, παραστάσεις δίνονται κάθε χρόνο από το παιδικό τμήμα του εργαστηρίου στο προαύλιο του ναού των Αγίων Ομολογητών κατά το πανηγύρι της ενορίας στις 15 Νοεμβρίου, καθώς και για φιλανθρωπικούς σκοπούς, όπως σε εκδηλώσεις της Σχολής Τυφλών, του Πολυδύναμου Κέντρου του Δήμου Στροβόλου κλπ.

Περαιτέρω δραστηριότητες

Από το 2007, το Πολιτιστικό Εργαστήρι έχει επεκτείναι το φάσμα των δραστηριοτήτων του. Οργανώνει Εργαστήρι Θεατρικού Παιχνιδιού, στο πλαίσιο δράσεων του οποίου τα παιδιά μπορούν να καλλιεργήσουν την ψυχοκινητική τους ανάπτυξη. Επίσης, οι έφηβοι μπορούν να παρακολουθήσουν μαθήματα παραδοσιακής μουσικής και οργάνων από επαγγελματίες Κύπριους και Ελλαδίτες μουσικούς στο Εργαστήρι Παραδοσιακής Μουσικής, ενώ το Εργαστήρι Κινηματογράφου και Φωτογραφίας ασχολείται με τη δημιουργία ντοκυμαντέρ και εκθέσεων φωτογραφίας με θέμα τη γειτονιά των Αγίων Ομολογητών και διοργανώνει σεμιναρια για νέους φωτογράφους.

Τα τελευταία χρόνια, το Πολιτιστικό Εργαστήρι συμμετέχει και οργανώνει ευρωπαϊκά προγράμματα για νέους και ενήλικες. Οι γνώσεις και η εμπειρία που αποκτώνται από τους συμμετέχοντες είναι σημαντικοί, αφού πολλά από τα μέλη του Εργαστηρίου είναι εκπαιδευτικοί. Ορισμένες από τις σχετικές δραστηριότητες που ήδη έχουν υλοποιηθεί είναι η ανταλλαγή νέων μέσω του προγράμματος "Νεολαία σε δράση, Body Language - Let's Communicate", το οποίο βραβεύθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 2008, η συμμετοχή στο πρόγραμμα δια βίου μάθησης "Choice 2007 - 2009", αλλά και η πραγματοποίηση του διεθνούς εκπαιδευτικού συνεδρίου "European Neighborhood" στη Λευκωσία το 2008.

Αρχοντικό Ιεροδιακόνου (Περιγραφή)

Το Αρχοντικό Ιεροδιακόνου, το αναπαλαιωμένο διώροφο διατηρητέο κτίριο στην καρδιά των Αγίων Ομολογητών, αποτελεί πλέον τη μόνιμη στέγη των δραστηριοτήτων του Πολιτιστικού Εργαστηρίου Αγίων Ομολογητών. Φιλοδοξεί να εξελιχθεί σε κέντρο πολιτισμού και συνύπαρξης στην καρδιά της πόλης, ένα χώρο όπου οι νέοι και οι ενήλικες της ενορίας αλλά και της ευρύτερης Λευκωσίας, θα έχουν πολλαπλές ευκαιρίες για κοινωνική και διαβίου μάθηση μέσω προγραμμάτων μη τυπικής εκπαίδευσης.

Η δυναμική του χώρου αυτού επιτρέπει την πραγματοποίηση ταυτόχρονα πολλών και ποικίλων δραστηριοτήτων, που θα καλύπτουν τις διάφορες ανάγκες των φίλων του Πολιτιστικού Εργαστηρίου.  Ιδιαίτερα τα παιδιά, θα έχουν ευκαιρίες υγιούς απασχόλησης κατά τον ελεύθερό τους χρόνο, μαθαίνοντας παραδοσιακούς χορούς ή μουσική, δημιουργώντας μέσα από θεατρικό παιγνίδι, μελετώντας τα μαθήματά τους με τη βοήθεια εκπαιδευτικού, διαβάζοντας βιβλία στη βιβλιοθήκη που στεγάζεται στο Αρχοντικό, συζητώντας με έμπειρο εμψυχωτή για προβλήματα της γειτονιά ή της ευρύτερης περιοχής ή ακόμα παίζοντας επιτραπέζια και άλλα παιγνίδια.   Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία φίλοι του Πολιτιστικού Εργατηρίου, εκτός από τις ευκαιρίες για παραδοσιακό χορό και τραγούδι,  θα έχουν ακόμη ευκαιρίες προσωπικής ανάπτυξης μέσω των σεμιναρίων, των διαλέξεων, των εκθέσεων, των προβολών και των συζητήσεων που θα πραγματοποιούνται στους χώρους του Αρχοντικού.

Η βιβλιοθήκη, το αναγνωστήριο, η καντίνα θα είναι ανοικτά για το κοινό τις ακόλουθες μέρες και ώρες: Τρίτη με Σάββατο, 10:00 - 14:00 και 17:00 - 20:00. Το κοινό μπορεί να πληροφορείται για τις εκδηλώσεις και δραστηριότητες του Εργαστηρίου μέσω διαδικτύου, στην ιστοσελίδα http://www.politistiko-ergastiri.org/.

Το πιο πάνω κείμενο ανήκει στον Μιχάλη Παπαντωνόπουλο και αποτελεί αναδημοσίευση από την πρώτη του δημοσίευση στο περιοδικό "Πρωτεύουσα", τεύχος Νοεμβρίου 2010,

Students "build" the new museum!

Innovative architectural proposals by students of the University of Cyprus

The construction of the new archaeological museum in Nicosia may be delayed due to economic scarcity, but this did not stop the students of the Faculty of Architecture at the University of Cyprus to be inspired and create a living cell culture at the old Nicosia general hospital.

Their own innovative architectural proposals for a major project celebrating the culture and history of our island lodge - through two remarkable works - students of the Faculty of Architecture at the University of Cyprus The work was overseen by academics Peter Fotiadis and Alexandra Chronaki and visiting professors from institutions abroad, are results of the last course in architectural design issues in the wider city. The exercise involved the formation of a dual strategy. The first responded to a realistic plan to extend the activities of the Archaeological Museum and the connection to the city of Nicosia. The second was to accommodate a second collection of exhibits that each student was asked to choose. The correlation of these two reports formed the basis for theoretical reflection on the political significance of the museum and memory management in Nicosia. The siting of the new museum at the old general hospital manipulative modern collective memory of the city, exploring the possibilities and the importance of maintaining or demolition of the central and other buildings of the former hospital.

Wonder of our blog: The old museum will be extended in the new museum exhibit or wait for excavations in the area;

Buffer memory in the city

The work of students Mary Gabriel and Andrie Ruiss - Harissios faced the new museum as an overall management plan of the Memorandum of stock of the city. The aim of the group was to develop a second collection of the elements that make up the recent traumatic memory of the city and crystallized in statues, lists of dead, the National Struggle museums on both sides of Nicosia, as the buffer zone. The proposed museum housed the archaeological collection at a new elevated building volume over the retained traces of the old hospital, while organizing the existing open and closed spaces of the old fairgrounds complex on the second collection. Contributing to the future management of the political problem in a discharged city, the urban terrain and architecture of the new museum were used as negotiating tools of urban trauma.

The students said about their work: "The old Nicosia General Hospital has a number of important building for both the city and to Cyprus in general, which is associated with important events in our history. Want, therefore, to stress the particular importance of using the same layout of the hospital as a key element in designing the new museum. This is done in various ways, such as the maintenance of existing buildings, redefining their use, maintenance of the first track of a modern building with the original form: the pilotis, stairs and visual access to the foundation of the building as a form of "archaeological excavation".

The new museum is placed on the trail of dead old hospital. Furthermore, the building reflected the cross-chors morgue with existing objects, which is directly linked to the dead city. The burners of the hospital and the area of ​​laundry items are clearance, which aimed to eliminate the traumatic memory of the city.

The story is written in the oblivion of the past and the space filled with the desire of "representation". Thus, the presentation of the archaeological museum in such a manner showing the gaps of history. Through the linear narrative, which is divided into three zones move, questions appear in versions of the story and the visitor realizes it will never be complete, with various gaps encountered in its path in the report. "
Restoration and reuse of building
In the work of Elena Yennari, design for the new museum was both strategic enhancement and integration of elements of the wider urban area. Through a mild morfologisi new building blocks and placing some of them below ground, attempted to link the exhibition space to the main building of the old hospital, the flood plan area, the city garden and the city. The proposal addressed the rehabilitation of the main building of the old hospital in original form 1940 and re-use as a scientific center, library and spaces for staff and administration of the museum. The main building that housed the archaeological collection was treated as linear threshold Chilonos Street, forming an urban front and the entrance to the complex. The museum has also been suggested as a reservoir of everyday memory and private citizens, recording and preserving personal items. The proposal addresses the concept of a dynamic museum collection and the creation of the visitors, creating a separate institution - file, which retains its historic - collective memory in a dialogue with the everyday personal memory of the citizens.
As a student explains, "the site of the old Nicosia hospital is a hub of the city. This is a privileged position, as it is very near the Venetian walls of Nicosia. Alongside adjoining buildings and spaces of a public nature, including the Archaeological Museum, the Municipal Theatre, the Supreme Court and the Municipal Gardens. Important also are the boundaries that define the plot, the roads Chilonos and Nehru and Pediaios River.
These three levels, namely the Pediaios River, the recognition of two levels of the city, the lack of connectivity and integration of the river and the land in the city as an active part of it formed the main part of the surgery.
The proposal is based on making two lines starting from the museum and end up in the river, where there are public uses. The areas adjacent to the river have been able to operate and the hours the museum is closed, thereby promoting activation and supra-use of the river. Moreover, a third axis crosses the land, the previous two slits, forming points nodes. This area serves as a path, a path of the city, starting with the attitude of Bus Street Chilonos or proposed parking and end the Public Garden opposite the museum. "
Department of Architecture
The Department of Architecture admitted its first students in September 2005, who graduated with a Diploma in Architecture in June 2010. It offers comprehensive undergraduate and postgraduate doctoral studies. At this stage of studying approximately 110 undergraduate students and four Ph.D. students
As we informed the head of the department, Marios C. Phocas, in the context of teaching and research activities, the Department of Architecture maintains close relationships with a number of universities in Europe and America. Housed at Ledra Street in the historic center of the walled city, a few meters before the buffer zone.
This Article is owned by Sylvia Karakatsanis and is reprinted from the first publication on "Protevoussa" magazine, issue November 2010.

Οι φοιτητές "κτίζουν" το νέο μουσείο!

Καινοτόμες αρχιτεκτονικές προτάσεις από σπουδαστές του Πανεπιστημίου Κύπρου

Η ανέγερση του νέου αρχαιολογικού μουσειου στη Λευκωσία μπορεί να καθυστερεί λόγω οικονομικής στενότητας, αλλά αυτό δεν εμπόδισε του φοιτητές του Τμήματος Αρχιτεκτονικής του Πανεπιστημίου Κύπρου να εμπνευστούν και να δημιουργήσουν ένα ζωντανό κύτταρο πολιτισμού στο χώρο του παλαιού γενικού νοσοκομείου Λευκωσίας.

Τις δικές τους καινοτόμες αρχιτεκτονικές προτάσεις όσον αφορά ένα από τα σημαντικότερα έργα ανάδειξης του πολιτισμού και της ιστορίας του νησιού μας καταθέτουν - μέσα από δύο αξιόλογες εργασίες - φοιτητές του Τμήματος Αρχιτεκτονικής του Πανεπιστημίου Κύπρου Οι εργασίες που επιτηρήθηκαν από τους ακαδημαϊκούς Πέτρο Φωτιάδη και Αλεξάνδρα Χρονάκη και από επισκέπτες καθηγητές ιδρυμάτων του εξωτερικού, είναι αποτέλεσμα του τελευταίου κύκλου σπουδών σε θέματα αρχιτεκτονικής σύνθεσης στον ευρύτερο χώρο της πρωτεύουσας. Η άσκηση αφορούσε τηδιαμόρφωση μιας διπλής στρατηγικής. Η πρώτη ανταποκρίθηκε στο ρεαλιστικό σχέδιο επέκτασης των δραστηριοτήτων του Αρχαιολογικού Μουσείου και της σύνδεσης του με την πόλη της Λευκωσίας. Η δεύτερη αφορούσε τη στέγαση μιας δεύτερης συλλογής εκθεμάτων που κάθε φοιτητής κλήθηκε να επιλέξει. Ο συσχετισμός των δύο αυτών εκθέσεων αποτέλεσε τη βάση για θεωρητικό προβληματισμό πάνω στην πολιτική σημασία του μουσείου και της διαχείρισης της μνήμης στη Λευκωσία. Η χωροθέτηση του νέου μουσείου στο χώρο του παλιού γενικού νοσοκομείου χειρίστικε τη σύγχρονη συλλογική μνήμη της πόλης, διερευνώντας τις δυνατότητες και τη σημασία της διατήρησης ή κατεδάφισης του κεντρικού και των υπολοίπων κτιρίων του τέως νοσοκομείου.

Απορία του ιστολογίου: Το παλιό μουσείο θα αποτελεί επεκταθέν έκθεμα του νέου μουσείου ή θα περιμένουν τις ανασκαφές στην περιοχή?

Νεκρή μνήμη στην πόλη

Η εργασία των φοιτητριών Μαρίας Γαβριήλ και Άντρης Ρουίς - Χαρίσιου αντιμετώπισε το νέο μουσείο ως συνολικό σχέδιο διαχείρισης του μνημονικού αποθέματος της πόλης. Στόχος της ομάδας υπήρξε η διαμόρφωση μιας δεύτερης συλλογής από τα στοιχεία που συγκροτούν την πρόσφατη τραυματική μνήμη της πόλης και αποκρυσταλλώθηκαν σε αγάλματα, λίστες νεκρών, μουσεία Εθνικού Αγώνος και στις δύο πλευρές της Λευκωσίας, όπως και στη νεκρή ζώνη. Το μουσείο που πρότεινα στέγαζε την αρχαιολογική συλλογή σε ένα νέο, υπερυψωμένο κτιριακό όγκο πάνω από τα διατηρηθέντα ίχνη του παλιού νοσοκομείου, ενώ οργάνωνε τους υφιστάμενου ανοικτούς και κλειστούς χώρους του παλιού συγκροτήματος σε εκθεσιακούς χώρους για τη δεύτερη συλλογή. Συνεισφέροντας στη μελλοντική διαχείριση του πολιτικού προβλήματος σε μια αποφορτισμένη πόλη, το αστικό έδαφος και η αρχιτεκτονική του νέου μουσείου χρησιμοποιήθηκαν ως εργαλεία διαπραγμάτευσης του αστικού τραύματος.

Οι φοιτήτριες είπαν για το έργο τους: "Το παλιό γενικό νοσοκομείο Λευκωσίας υπήρξε ένα αρκετά σημαντικό κτίριο, τόσο για την πόλη όσο και για την Κύπρο γενικότερα, το οποίο συνδέεται με σημαντικά γεγονότα της ιστορίας μας. Θέλωντας, λοιπόν, να τονίσουμε την ιδιαίτερη του σημασία, χρησιμοποιούμε την ίδια κάτοψη του νοσοκομείου ως κύριο στοιχείο για το σχεδιασμό του νέου μουσείου. Αυτό γίνεται με ποικίλους τρόπους, όπως τη διατήρηση υφισταμένων κτιρίων, επαναπροσδιορίζοντας τη χρήση τους, τη διατήρηση του πρώτου ίχνους του μοντέρνου κτίσματος με την αρχική τους μορφή: την pilotis, τις σκάλες και την οπτική πρόσβαση στη θεμελίωση του κτιρίου σαν μια μορφή "αρχαιολογικής ανασκαφής".

Το νέο μουσείο τοποθετείται πάνω στο νεκρό ίχνος του παλιού νοσοκομείου. Επιπλέον, από το σταυροειδές κτίριο αποτυπώνεται ο χώρς του νεκροτομείου με τα υφιστάμενα αντικείμενα του, το οποίο συνδέεται άμεσα με τους νεκρούς της πόλης. Οι καυστήρες του νοσοκομείου και ο χώρος των πλυντηρίων αποτελούν στοιχεία κάθαρσης, τα οποία στόχο έχουν να εξαφανίσουν την τραυματική μνήμη της πόλης.

Η ιστορία είναι γραμμένη με τη λήθη του παρελθόντος και ο χώρος γεμίζει με την επιθυμία της "αναπαράστασης". Έτσι, η παρουσίαση του αρχαιολογικού μουσείου γίνεται με τέτοιο τρόπο όπου παρουσιάζονται τα κενά της ιστορίας. Μέσα από την γραμμική αφήγηση, η οποία χωρίζεται σε τρεις  ζώνες κίνησης, εμφανίζονται απορίες στις εκδοχές της ιστορίας και ο επισκέπτης αντιλαμβάνεται ότι ποτέ δεν θα υπάρξει ολοκλήρωση, με τα διάφορα κενά που συναντά στην πορεία του μέσα στην έκθεση."

Αποκατάσταση και επανάχρηση κτιρίου

Στην εργασία της Έλενας Γεννάρη, ο σχεδιασμός για το νέο μουσείο υπήρξε συγχρόνως στρατηγική ανάδειξης και ένταξης των στοιχείων του ευρύτερου αστικού χώρου. Μέσα από μια ήπια μορφολόγηση των νέων κτιριακών όγκων και την τοποθέτηση μερικών εξ' αυτών κάτω από το έδαφος, επιχειρήθηκε η σύνδεση των εκθεσιακών χώρων με το κεντρικό κτίριο του παλιού νοσοκομείου, την κοίτη του ποταμού Πεδιαίου, το δημοτικό κήπο και την πόλη. Στην πρόταση εξετάστηκε η αποκατάσταση του κεντρικού κτιρίου του παλιού νοσοκομείου στην αρχική μορφή του 1940 και η επανάχρηση του ως επιστημονικό κέντρο με βιβλιοθήκη και χώρους για το προσωπικό και τη διοίκηση του μουσείου. Το κεντρικό κτίριο που στέγασε την αρχαιολογική συλλογή αντιμετωπίστηκε ως γραμμικό όριο στην οδό Χείλωνος, διαμορφώνοντας ένα αστικό μέτωπο και είσοδο στο σύμπλεγμα. Το νέο μουσείο προτάθηκε επίσης και ως δοχείο της καθημερινής και ιδιωτικής μνήμης των πολιτών, καταγράφοντας και διατηρώντας προσωπικά αντικείμενα. Η πρόταση πραγματεύεται την έννοια μιας δυναμικής μουσειακής συλλογής και τη δημιουργία της από τους επισκέπτες, διαμορφώνοντας ένα ιδιαίτερο θεσμό - αρχείο, που διατηρεί την ιστορική - συλλογική μνήμη σε διάλογο με την καθημερινή ατομική μνήμη των πολιτών.

Όπως εξηγεί η φοιτήτρια, "ο χώρος του παλιού νοσοκομείου Λευκωσίας αποτελεί ένα κομβικό σημείο της πόλης. Αυτό οφείλεται στην προνομιακή του θέση, καθώς βρίσκεται πολύ κοντά στα ενετικά τείχη της Λευκωσίας. Παράλληλα γειτνιάζει με κτίρια και χώρους δημόσιου χαρακτήρα, όπως το Αρχαιολογικό Μουσείο, το Δημοτικό Θέατρο, το Ανώτατο Δικαστήριο και το Δημοτικό Κήπο. Σημαντικά, επίσης, είναι και τα όρια που καθορίζουν το οικόπεδο, οι οδικές αρτηρίες Χείλωνος και Νεχρού και ο Πεδιαίος ποταμός.

Τα τρία αυτά όρια, και πιο συγκεκριμένα ο Πεδιαίος ποταμός, η αναγνώριση των δύο επιπέδων της πόλης, η απουσία σύνδεσης τους και η ένταξη του ποταμού και του οικοπέδου στην πόλη ως ενεργό τμήμα της, αποτέλεσαν το κύριο τμήμα της επέμβασης.

Η πρόταση στηρίζεται στη χάραξη δύο αξόνων που ξεκινούν από τους χώρους του μουσείου και καταλήγουν στο ποτάμι, όπου υπάρχουν δημόσιες χρήσεις. Οι χώροι που βρίσκονται δίπλα από το ποτάμι έχουν τη δυνατότητα να λειτουργούν και τις ώρες που το μουσείο είναι κλειστό, προωθώντας έτσι την ενεργοποίηση και την υπερτοπική χρήση του ποταμού. Παράλληλα, ένας τρίτος άξονας διασχίζει το οικόπεδο, τέμνοντας τους δύο προηγούμενους, σχηματίζοντας σημεία κόμβους. Ο άξονας αυτός λειτουργεί ως μία πορεία, ένα μονοπάτι της πόλης, με αφετηρία τη στάση των λεοφωρείων στην οδό Χείλωνος ή τον προτεινόμενο χώρο στάθμευσης και τέρμα το Δημοτικό Κήπο απέναντι από το μουσείο."

Τμήμα Αρχιτεκτονικής

Το Τμήμα Αρχιτεκτονικής δέχθηκε τους πρώτους φοιτητές το Σεπτέμβριο του 2005, οι οποίοι αποφοίτησαν με το Δίπλωμα Αρχιτεκτονικής τον Ιούνιο του 2010. Προσφέρει ολοκληρωμένες προπτυχιακές και μεταπτυχιακές σπουδές διδακτορικού επιπέδου. Στο παρών στάδιο φοιτούν περίπου 110 προπτυχιακοί φοιτητές και τέσσερεις φοιτητές Ph.D.

Όπως μας πληροφόρησε ο επικεφαλής του τμήματος, Μάριος Κ. Φωκάς, στο πλαίσιο των διδακτικών και ερευνητικών δραστηριοτήτων του, το Τμήμα Αρχιτεκτονικής διατηρεί στενές σχέσεις με αριθμό Πανεπιστημίων στην Ευρώπη και την Αμερική. Στεγάζεται στην οδό Λήδρας, στο ιστορικό κέντρο της εντός των τειχών πόλης, λίγα μόνο μέτρα πριν τη νεκρή ζώνη.

Το παρών άρθρο ανήκει στη Σύλβια Καρακατσάνη και αποτελεί αναδημοσίευση από την πρώτη δημοσίευση του στο περιοδικό "Πρωτεύουσα", τεύχος Νοεμβρίου 2010.

Nicosia Quantum Marathon - So to remember

The following text, although is old, we chose to present it to recall a commendable effort was about 1.5 year and unfortunately or fortunately has not been repeated yet.

GLORIOUS SPORTS DAYThe streets of Nicosia flooded with athletes and ordinary citizens who participated in the first marathon Nicosia.More than five thousand runners and walkers participated in the largest celebration of sport ever to be held in our country. The first Marathon Nicosia, which was held on 10/10/2010 and was a great success. The entries exceeded all expectations highlighting the marathon in a unique sporting spectacle.The streets of Nicosia flooded with athletes and ordinary people of all ages, who competed in races with morals and athlitoprepeia, experiencing an unforgettable experience. The three routes - Half Marathon, street and road 4.6 Km 1 Km - covering many historic sites in the city and showcased its cultural heritage.Quantum Nicosia Marathon organized by "Foundation Athanasios Ktorides" and the Municipality of Nicosia and managed to exceed the framework of a sporting event and to emerge as a leading cultural event with momentous social contribution.The (former) Mayor of Nicosia Eleni Black expressed his satisfaction at the response of the world. "All Ages", he said, "from young children to older found there. Others to run, others to walk and to others applaud the participants."

Fair play
All participants is winners and won their own medal. Some stood and went to the podium, where they were awarded cups for their performance.First place in the Semi-Marathon won Costas Poulios with time 1:06:031:982, second finished the Jebel Kassahun with time 1:06:036:018 and the third Khadiri Amine with time 1:12:15:848. Honors Plaques were awarded to veteran athletes Yiannis Kouros, Stavros Georgiou, Vassilis Chimoni, Kostas Papakostas, Mario Kassianides and Runners Association "Perikles Demetriou".

Addressing the opening ceremony of the marathon, the Minister of Education and Culture Andreas Demetriou, said that aside from the fact that this cultural sports event is a landmark and is the first marathon organized by the capital and coincides with the anniversary of 2,500 years to achieve the feat first. "The citizens of Nicosia, with their participation, practical experience, depending on the physical strength of each, the joy of sport, effort and fair play," he added.The event was enhanced by their presence and popular artists. The favorite singer and songwriter of all Alkinoos Ioannides and actor Tony Demetriou attended participated in the path of 4.6 Km.Social contribution
Quantum Nicosia Marathon made the promise transaction and transferred to our society great hopes, ideals and values ​​embodied in the marathon, 2,500 years after the battle of Marathon. All proceeds from the investments allocated to the Cyprus Anticancer Association, the Association "Make a Wish" Cyprus and retirement homes in the municipality of Nicosia.A celebration of joy fill this great sporting event. In moat of Famagusta Gate stood the "Great Feast of Winners", organized by the Telethon and Community Police. Young and old enjoyed the games, plenty of food, ice cream and other treats.This article, columnist unknown, reprinted from "Protevoussa" magazine, which was first published in November 2010.

Nicosia Quantum Marathon - Έτσι, για να θυμόμαστε

Το πιο κάτω κείμενο, αν και παλιό, επιλέξαμε να το παρουσιάσουμε, για να θυμηθούμε μια αξιέπαινη προσπάθεια που έγινε πριν 1,5 περίπου χρόνο και δυστυχώς ή ευτυχώς δεν επαναλήφθηκε ακόμα.

ΜΕΓΑΛΕΙΩΔΗΣ ΓΙΟΡΤΗ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ

Οι δρόμοι της Λευκωσίας πλημμύρισαν με αθλητές και απλούς πολίτες που συμμετείχαν στον 1ο Μαραθώνιο Λευκωσίας.

Πέντε και πλέον χιλιάδες δρομείς και περιπατητές συμμετείχαν στη μεγαλύτερη γιορτή του αθλητισμού που διοργανώθηκε ποτέ στη χώρα μας. Ο 1ος Μαραθώνιος Λευκωσίας, ο οποίος πραγματοποιήθηκε στις 10/10/2010 και σημείωσε τεράστια επιτυχία. Οι συμμετοχές ξεπέρασαν κάθε προσδοκία αναδεικνύοντας το Μαραθώνιο σε μοναδικό αθλητικό υπερθέαμα.

Οι δρόμοι της Λευκωσίας πλημμύρισαν με αθλητές και απλούς πολίτες κάθε ηλικίας, οι οποίοι διαγωνίστηκαν στους αγώνες δρόμου με ήθος και αθλητοπρέπεια, βιώνοντας μια ξεχωριστή εμπειρία. Οι τρείς διαδρομές - ημιμαραθώνιος, δρόμος 4.6 Km και δρόμος 1 Km - κάλυπταν πολλά ιστορικά σημεία της πόλης και προέβαλλαν την πολιτιστική της κληρονομιά.

O Quantum Nicosia Marathon διοργανώθηκε από το "Ίδρυμα Αθανάσιος Κτωρίδης" και το Δήμο Λευκωσίας και κατάφερε να υπερβεί τα πλαίσια μιας αθλητικής εκδήλωσης και να αναδειχθεί ως μια κορυφαία πολιτιστική εκδήλωση με βαρυσήμαντη κοινωνική προσφορά.

Η (τέως) Δήμαρχος Λευκωσίας Ελένη Μαύρου εξέφρασε την ικανοποίηση της για την ανταπόκριση του κόσμου. "Όλες οι ηλικίες", είπε, "από μικρά παιδιά μέχρι ηλικιωμένους βρέθηκαν εκεί. Άλλοι για να τρέξουν, άλλοι για να περπατήσουν κι άλλοι για να χειροκροτήσουν τους συμμετέχοντες."

Ευ αγωνίζεσθαι


Όλοι οι συμμετέχοντες ανεδείχθησαν νικητές και κατέκτησαν το δικό τους μετάλλιο. Κάποιοι ξεχώρισαν και ανέβηκαν στο βάθρο, όπου τους απονεμήθηκαν κύπελλα για τις επιδόσεις τους.

Την πρώτη θέση στον ημιμαραθώνιο κατέκτησε ο Κώστας Πούλιος με χρόνο 1:06:031:982, δεύτερος τερμάτισε ο Jebel Kassahun με χρόνο 1:06:036:018 και τρίτος ο Khadiri Amine με χρόνο 1:12:15:848. Τιμητκές πλακέτες απονεμήθηκαν στους βετεράνους αθλητές Γιάννη Κούρο, Σταύρο Τζώρτζη, Βασίλη Χειμωνή, Κώστα Παπακώστα, Μάριο Κασσιανίδη και στο Σωματείο Δρομέων "Περικλής Δημητρίου".

Σε χαιρετισμό του στην τελετή έναρξης του μαραθωνίου,ο Υπουργός Παιδείας και Πολιτισμού Ανδρέας Δημητρίου, ανέφερε πως πέρα από το γεγονός ότι το συγκεκριμένο αθλητικό πολιτιστικό γεγονός είναι ιστορικής σημασίας μιας και είναι ο πρώτος μαραθώνιος που διοργανώνει η πρωτεύουσα και συμπίπτει και με την επέτειο των 2.500 χρόνων από την επίτευξη του πρώτου άθλου. "Οι δημότες της Λευκωσίας, με τη συμμετοχή τους, βιώνουν έμπρακτα, ανάλογα με τις φυσικές αντοχές του καθενός, τη χαρά της άθλησης, της προσπάθειας και του ευ αγωνίζεσθαι", πρόσθεσε.

Την εκδήλωση ενίσχυσαν με την παρουσία τους και δημοφιλείς καλλιτέχνες. Ο αγαπημένος σε όλους ερμηνευτής και τραγουδοποιός Αλκίνοος Ιωαννίδης και ο ηθοποιός Τόνυ Δημητρίου συμμετείχαν συμμετείχαν στη διαδρομή των 4.6 Km.

Κοινωνική προσφορά


O Quantum Nicosia Marathon έκανε την υπόσχεση πράξη και μετέφερε την κοινωνία μας ελπιδοφόρα μηνύματα, ιδανικά και αξίες που αντιπροσωπεύει ο Μαραθώνιος, 2.500 χρόνια μετά τη μάχη του Μαραθώνα. Όλα τα έσοδα από τις συμμετοχές διατέθηκαν στον Αντικαρκινικό Σύνδεσμο Κύπρου, στο Σύνδεσμο "Κάνε μια ευχή" Κύπρου και στους οίκους ευγηρίας του δήμου Λευκωσίας.

Μια γιορτή χαράς συμπλήρωσε το μεγάλο αυτό αθλητικό γεγονός. Στην τάφρο της Πύλης Αμμοχώστου στήθηκε το "Μεγάλο Πανηγύρι των Νικητών", το οποίο διοργανώθηκε από το Telethon και την Κοινοτική Αστυνομία. Μικροί και μεγάλοι απόλαυσαν παιγνίδια, άφθονο φαγητό, παγωτό και άλλες λιχουδιές.

Το άρθρο αυτό, αγνώστου αρθρογράφου, αναδημοσιεύτηκε από το περιοδικό "Πρωτεύουσα", όπου πρωτοδημοσιεύτηκε τον Νοέμβριο του 2010.

Streets of knowledge

Each street has its own history

Behind every street or highway hidden mythical heroes, charismatic leaders, people of art and literature, holy fathers, geographic names, dates - stages in the history of our country, even plants or flowers. Looking behind the boards with white embossed lettering, we found that the designation of roads is of particular interest.

After the name and birth date, perhaps the most important point for everyone is the way in which he resides or works. Can the street not a criterion for the choice of residence or work, unlike many companies understandably choose offices and shopping malls in known, but certainly over the years, the way in which we live, we feel that partially belongs to us. That is why it is useful to look and learn his own ... history!

In the following we explain by what process is the choice of naming a street, and in what exceptional circumstances decided to change the name. Also, today introduced a column, through which we will present people, places and situations behind the streets of Nicosia.With the assistance of "encyclopaedia Odonymikis towns of Cyprus" Achilles Lympouridi will enrich our knowledge, learn important information about people who have provided many in our country were honored by the Nicosia Municipality, as well as historical dates and people in the mythology.

Nicosia was serious and systematic naming streets in 1926!

"Baptism" road

The "baptism" of the roads is the responsibility of the Environment Committee of the Municipality of Nicosia, which makes recommendations to the council and this in turn takes the final decisions. As explained in Ms. Karakatsanis the magazine "Capital" the committee chairman George Christakis, the choice of names is taken into account the offer of a person in Nicosia, but generally in our country, while an attempt is made to be a consistency between the name on new roads. For example, if a street named "Kolokotronis Street", then the next route will be proposed the name of another hero from the same period. It does not matter if the same person has been honored as such by another municipality, but is a deterrent if it is given the same name in square, green space or bust installed at some point on the territory of the municipality of Nicosia.

The Environment Committee is considering seriously the possibility of escape from the trivial and focus on other names that do not have to do with people, but also sites of our island. (View the blog is that compared with other municipalities for which we can cite concrete examples, the very slow.)

The Commission accepts "bombardment" of requests from citizens and organized groups to rename streets, but, as clarified by Mr. George, the policy of the municipality does not allow changing the names only in cases of public interest.

The inconvenience suffered, moreover, the neighbors in case of roads change name, is the main reason why the Municipality of Nicosia apply this strict policy.

The first street names

As stated in book of Achilles Lympouridis the English occupation - in 1878 - finds the towns of Cyprus to have a look neglected villages, with no house somewhere - somewhere to show the superiority of the conqueror. The other premises were storey shacks, outdated and dilapidated, with yards and fences, which could not signal the existence of a continuous road. Nicosia was the largest city, had a population less than 10,000 inhabitants, while the whole population of Cyprus according to the census of 1879 amounted to 182,000. Thus, during the first decade of British occupation, the naming of roads there wasn't.

The Cyprus Street Names Book can be divided into 5 major categories: personal names (individually and collectively), geographic names, names of plants and flowers, abstract concepts, and various other names, dates in history, institutions, etc.

The first step in this direction made it in 1885 Larnaca was once the city of consulates and the main sea access the island. On the beach were built some decent houses, forming the central promenade few paths to the interior of the city. Thus, the pioneer in Larnaca hanging plates, followed by Limassol and Nicosia actually begins systematic and serious naming streets in 1926, when Mayor George A. Makrides, who was also a scholar, gave - preferably - in the streets of Nicosia era names from ancient and modern history of Cyprus. The file of the Municipality of Nicosia today numbers some 1,200 streets today.

WALK IN HISTORY AND CULTURE

In the current article will present people and places whose names were given in honor to busy streets and small, perhaps unknown to many of us, the streets of Nicosia.

• Dinokratous street

Dinokrates: A famous architect of the 4th century, contemporary of Alexander the Great.Rebuilt the temple of Artemis was burned at the time of the birth of Alexander the Great and was one of the seven wonders of the ancient world.

• Axiotheas street

Axiothea: Ancient Cyprus heroine, wife of King Nikoklis, the last descendant of Kinyras.When in the 4th century Egyptian king Ptolemy I sent an army and conquered the palace Nikoklis, killing himself, his wife committed suicide Axiotheas not to suffer the humiliation of captivity.

• Ledra street

Ledra: Ancient city of Cyprus, identical to the current Nicosia, establishing whose written evidence we have is minimal. The most recent archaeological evidence we have for this contained in the book "Les inscriptions Chypriotes Syllabiques" adopted in Paris in 1961, Professor Oliver muffs, a French scientist specializing in Cypriot inscriptions, which mentioned some of the Cypriot Ledra, which names are inscribed on the walls of the temple at Luxor Upper Egypt.

• Vias street

Vias the Priinefs (625 - 450 BC): One of the 7 sages of antiquity, who came from Priene in Ionia, renowned for justice and his rhetoric. Among the sayings are: "The most evil people," "Listen to many", "Laleh key", etc. In a question put to the 7 sages on the what is the best city, the violence he replied: "If the tyrant always fear the law."

• Bellini street

Bellini, Vincenzo (1801 - 1835): Italian composer of melodrama great popularity in the early 19th century. Among the works are: "The sleepwalker," "Norma," "The Puritan," which performed even to this day.

• Chytron street

Chytroi: Ancient town that was in today town of Kythrea, 12 Km roughly east of Nicosia, which was founded by immigrants Thrakofryges. In that state was also migration of Greeks after the Trojan war, headed by Chytros, from which it took its name.

• Aktaionos street

Aktaeon: mythical hero, son of Aristaeus and autonomously, grandson of Apollo. Raised the Centaur Chiron, and taught him the art of hunting. He had very good dogs, who suddenly get rabies and tore it boasted that he saw Artemis naked. Centaur hands to comfort dogs who regretted and wept inconsolably, the painted image and pauses.

• Dojran's street

Dojran: City of Yugoslavia in the region of Monastir, known from the eponymous lake in the Greek-Yugoslav border with a total area of ​​45 sq. Km. and a depth of 8 m. The strategic location of Dojran was a battlefield in both the Second Balkan War (1913) and the First World War (1918), so that the Greek and British forces attacked and repulsed the Bulgarian who defended the area.

• Digenis Akritas Avenue

Vassilios Digenis Akritas: legendary Byzantine hero. Embodiment of the struggling Greeks to the rescue of the Greek nation from the barbarian invasions. Traditionally, the son of the ruler Mousour the Saracen and Irene, daughter of Duke Andronicus (= the Dighenis descended from two genera and Vassilios = from royal maiden name). The action is placed in the 10 century in the regions of the Euphrates against the Saracens and Spelt.

• Piale Pasha street

Piale Pasha: Admiral of the Sultan Selim sent to the general Lala Mustafa, 1570, in occupied Cyprus. The admiral said he had brought with him about 300 ships, which landed between Limassol and Larnaca.

• Acropolis street

Acropolis: Fortified hill, often rocky, encountered in many Greek cities, such as in Athens, Mycenae, Argos and Tiryns. Initially the Citadel served as a shelter of people in distress.Later there were built monuments, temples or the residence of the king. The most famous, as you rightly guessed, is that of Athens. In Mycenaean times was royal stronghold, while the fifth BC century (the famous golden age of Pericles) became a sacred place dedicated to the goddess Athena. Destroyed in 480 BC by the Persians, but rebuilt and adorned by Pericles.

This article was written by Sylvia Karakatsanis and is republished by "Protevoussa" magazine, which was published in November 2010.

Οδοί γνώσης

Κάθε δρόμος έχει τη δική του ιστορία

Πίσω από κάθε οδό ή λεωφόρο κρύβονται μυθικοί ήρωες, χαρισματικοί ηγέτες, άνθρωποι της τέχνης και των γραμμάτων, άγιοι πατέρες, γεωγραφικά ονόματα, ημερομηνίες - σταθμοί για την ιστορία του τόπου μας, ακόμη και φυτά ή άνθη. Ψάχνοντας πίσω από τις ταμπέλες με τα λευκά ανάγλυφα γράμματα, διαπιστώσαμε ότι η ονομασία των δρόμων έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Μετά το ονοματεπώνυμο και την ημερομηνία γέννησης, το σημαντικότερο ίσως στοιχείο για τον καθένα μας είναι η οδός στην οποία κατοικεί ή εργάζεται. Μπορεί η οδός να μην αποτελεί κριτήριο για επιλογή κατοικίας ή εργασίας, σε αντίθεση με αρκετές επιχειρήσεις που για ευνόητους επιλέγουν γραφεία και καταστήματα σε γνωστές λεωφόρους, αλλά σίγουρα με την πάροδο των χρόνων, ο δρόμος στον οποίο κατοικούμε, νιώθουμε ότι εν μέρει μας ανήκει. Γι' αυτό και θα ήταν χρήσιμο να αναζητήσουμε και να μάθουμε τη δική του... ιστορία!

Στο κείμενο που ακολουθεί εξηγούμε μέσω ποιας διαδικασίας γίνεται η επιλογή της ονομασίας μίας οδού, καθώς και σε ποιες εξαιρετικές περιπτώσεις αποφασίζεται η αλλαγή του ονόματος. Επίσης, από σήμερα καθιερώνεται μια στήλη, μέσα από την οποία θα παρουσιάζουμε πρόσωπα, μέρη και καταστάσεις που κρύβονται πίσω από τις οδούς της Λευκωσίας. Με τη βοήθεια της "Οδωνυμικής εγκυκλοπαίδειας των κωμοπόλεων της Κύπρου" του Αχιλλέα Λυμπουρίδη, θα εμπλουτίσουμε τις γνώσεις μας, μαθαίνοντας σημαντικές πληροφορίες για ανθρώπους που προσέφεραν πολλά στην πατρίδα μας και τιμήθηκαν από το Δήμο Λευκωσίας, καθώς και για ιστορικές ημερομηνίες και πρόσωπα της μυθολογίας.

Η Λευκωσία άρχισε σοβαρή και συστηματική ονοματοθεσία οδών το 1926!

"Βάπτισμα" δρόμων

Το "βάπτισμα" των δρόμων αποτελεί αρμοδιότητα της Επιτροπής Περιβάλλοντος του δήμου Λευκωσίας, η οποία προβαίνει σε εισηγήσεις προς το δημοτικό συμβούλιο και αυτό με τη σειρά του λαμβάνει τις τελικές αποφάσεις. Όπως εξήγησε στην κα Καρακατσάνη του περιοδικού "Πρωτεύουσα" ο πρόεδρος της επιτροπής Χριστάκης Γεωργίου, στην επιλογή των ονομάτων λαμβάνεται υπ' όψιν η προσφορά ενός προσώπου στη Λευκωσία, αλλά και γενικότερα στον τόπο μας, ενώ γίνεται προσπάθεια να υπάρχει μια συνοχή μεταξύ των ονομάτων στις νέες οδούς. Για παράδειγμα, αν ένας δρόμος ονομαστεί "Οδός Κολοκοτρώνη", τότε για τη διπλανή οδό θα προταθεί το όνομα ενός άλλου ήρωα από την αντίστοιχη χρονική περίοδο. Δεν έχει σημασία αν το ίδιο πρόσωπο έχει τιμηθεί αναλόγως από άλλο δήμο, αλλά αποτελεί αποτρεπτικό παράγοντα αν έχει δοθεί το ίδιο όνομα σε πλατεία, χώρο πρασίνου ή έχει εγκατασταθεί προτομή του σε κάποιο σημείο επί της επικρατείας του δήμου Λευκωσίας.

Η Επιτροπή Περιβάλλοντος σκέφτεται σοβαρά το ενδεχόμενο να ξεφύγει από τα τετριμμένα και να εστιάσει την προσοχή της και σε άλλα ονόματα που να μην έχουν να κάνουν με πρόσωπα, αλλά και με τοποθεσίες του νησιού μας. (Άποψη του ιστολογίου μας είναι ότι σε σύγκριση με άλλους δήμους, για τους οποίους μπορούμε να αναφέρουμε χειροπιαστά παραδείγματα, πολύ το άργησαν.)

Η Επιτροπή δέχεται "βομβαρδισμό" αιτημάτων από δημότες και οργανωμένα σύνολα για μετονομασίες οδών, αλλά, όπως ξεκαθάρισε ο κος Γεωργίου, η πολιτική που εφαρμόζει ο δήμος, δεν επιτρέπει την αλλαγή των ονομάτων, παρά μόνο σε περιπτώσεις δημόσιου συμφέροντος.

Η ταλαιπωρία που υφίστανται, άλλωστε, οι περίοικοι σε περιπτώσεις οδών που αλλάζουν όνομα, είναι ο βασικότερος λόγος για τον οποίο ο Δήμος Λευκωσίας εφαρμόζει τη συγκεκριμένη αυστηρή πολιτική.

Τα πρώτα οδωνύμια

Όπως αναφέρει στο βιβλίο του ο Αχιλλέας Λυμπουρίδης, η αγγλική κατοχή - κατά το 1878 - βρίσκει τις πόλεις της Κύπρου να έχουν την όψη παραμελημένων χωριών, με κανένα αρχοντικό κάπου - κάπου για να δείχνει την υπεροχή του κατακτητή. Τα άλλα υποστατικά ήταν μονώροφες παράγκες, πεπαλαιωμένες κι ετοιμόρροπες, με τις αυλές και τους φράκτες τους, που δεν μπορούσαν να σηματοδοτήσουν την ύπαρξη ενός συνεχούς δρόμου. Η Λευκωσία που ήταν η μεγαλύτερη πόλη, είχε πληθυσμό λιγότερο από 10.000 κατοίκους, ενώ ολόκληρος ο πληθυσμός της Κύπρου σύμφωνα με την απογραφή του 1879, ανερχόταν σε 182.000. Έτσι, κατά την πρώτη δεκαετία της αγγλικής κατοχής, η ονοματοδοσία των οδών παρείλκε.

Το Κυπριακό Οδολόγιο μπορεί να διαιρεθεί σε 5 μεγάλες κατηγορίες: Σε ονόματα προσώπων (μεμονωμένα και συλλογικά), γεωγραφικά ονόματα, ονόματα φυτών και ανθέων, αφηρημένες έννοιες και διάφορες άλλες ονομασίες, όπως ιστορικές ημερομηνίες, ιδρύματα κλπ.

Την πρώτη ενέργεια προς την κατεύθυνση αυτή την έκανε το 1885 η Λάρνακα που τότε ήταν η πόλη των προξενείων και η κυριότερη θαλάσσια πρόσβαση της νήσου. Στην παραλία της κτίστηκαν μερικά ευπρεπή σπίτια, σχηματίζοντας με την κεντρική της παραλιακή οδό μερικές ατραπούς προς το εσωτερικό της πόλεως. Έτσι, η Λάρνακα πρωτοπορεί στην ανάρτηση πινακίδων, ακολουθούμενη από την Λεμεσό, ενώ η Λευκωσία ουσιαστικά αρχίζει συστηματική και σοβαρή ονοματοθεσία οδών το 1926, όταν ο δήμαρχος Γεώργιος Α. Μακρίδης, που ήταν και λόγιος, έδωσε - κατά προτίμηση - στις οδούς της Λευκωσίας της εποχής εκείνης ονόματα από την αρχαία και νεότερη ιστορία της Κύπρου. Το αρχείο του Δήμου Λευκωσίας σήμερα απαριθμεί σήμερα περίπου 1.200 οδούς.

ΠΕΡΙΔΙΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ

Στο τρέχων άρθρο θα παρουσιάσουμε πρόσωπα και τοποθεσίες των οποίων τα ονόματα δόθηκαν τιμής ένεκεν σε πολυσύχναστους δρόμους αλλά και μικρές, ίσως άγνωστες για αρκετούς από εμάς, οδούς της Λευκωσίας.

• Οδός Δεινοκράτους

Δεινοκράτης: Περιώνυμος αρχιτέκτονας του 4ου π.Χ. αιώνα, σύγχρονος του Μ. Αλεξάνδρου. Ανοικοδόμησε το ναό της Αρτέμιδος που είχε καεί κατά την εποχή της γεννήσεως του Μ. Αλεξάνδρου και ήταν ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου.

• Οδός Αξιοθέας

Αξιοθέα: Αρχαία ηρωίδα της Κύπρου, σύζυγος του βασιλιά Νικοκλή, του τελευταίου απόγονου των Κινυράδων. Όταν κατά τον 4ο αιώνα ο Αιγύπτιος βασιλιάς Πτολεμαίος Α' έστειλε στρατό και κυρίευσε το παλάτι του Νικοκλή, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί και ο ίδιος, η σύζυγος του Αξιοθέα αυτοκτόνησε για να μην υποστεί τον εξευτελισμό της αιχμαλωσίας.

• Οδός Λήδρας

Λήδρα: Αρχαία πόλη της Κύπρου, ταυτιζόμενη με τη σημερινή Λευκωσία, για την ίδρυση της οποίας οι γραπτές μαρτυρίες που έχουμε είναι ελάχιστες. Οι πιο πρόσφατες αρχαιολογικές μαρτυρίες που έχουμε γι' αυτήν εμπεριέχονται στο βιβλίο "Les inscriptions Chypriotes Syllabiques" που εξέδωσε στο Παρίσι, το 1961, ο καθηγητής Όλιβερ Μανσόν, Γάλλος επιστήμονας, ειδικευμένος στις κυπριακές επιγραφές, ο οποίος αναφέρει ορισμένους Κύπριους της Λήδρας, των οποίων τα ονόματα είναι γραμμένα στους τοίχους ιερού στο Λούξορ της Άνω Αιγύπτου.

• Οδός Βίαντος

Βίας ο Πριηνεύς (625 - 450 π.χ.): Ένας από τους 7 σοφούς της αρχαιότητας, ο οποίος καταγόταν από την Πριήνη της Ιωνίας, ονομαστός για τη δικαιοσύνη και τη ρητορική του. Ανάμεσα στα αποφθέγματα του συγκαταλέγονται: "Οι πλείστοι άνθρωποι κακοί", "Άκου πολλά", "Λάλει καίρια" κ.α. Σε μια ερώτηση που τέθηκε στους 7 σοφούς περί του ποια είναι η καλύτερη πολιτεία, ο Βίας απάντησε: "Εν η πάντες ως τύρρανον φοβούνται τον νόμον".

• Οδός Μπελίνι

Μπελίνι, Βιντσέντσο (1801 - 1835): Ιταλός συνθέτης μελοδραμάτων μεγάλης δημοτικότητας, στις αρχές του 19ου αιώνα. Ανάμεσα στα έργα του συμπεριλαμβάνονται: "Η υπνοβάτης", "Νόρμα", "Οι πουριτανοί", τα οποία εκτελούνται ακόμη και μέχρι τις μέρες μας.

• Οδός Χύτρων

Χύτροι: Αρχαία πολιτεία που βρισκόταν στη σημερινή κωμόπολη της Κυθρέας, 12 Km περίπου ανατολικά της Λευκωσίας, η οποία ιδρύθηκε από Θρακόφρυγες μετανάστες. Στην πολιτεία αυτή έγινε, επίσης, μετανάστευση Ελλήνων μετά από τον Τρωικό πόλεμο, με αρχηγό το Χύτρο, από τον οποίο πήρε και το όνομα της.

• Οδός Ακταίωνος

Ακταίων: Μυθικός ήρωας, γιος του Αρισταίου και της Αυτονόης, εγγονός του Απόλλωνα. Τον ανέθρεψε ο Κένταυρος Χείρων και του έμαθε την τέχνη του κυνηγίου. Είχε πολύ καλά σκυλιά, τα οποία ξαφνικά λύσσαξαν και τον κατασπάραξαν γιατί καυχήθηκε πως είδε την Άρτεμη γυμνή. Ο Κένταυρος Χειρών για να παρηγορήσει τα σκυλιά του που το μετάνιωσαν και έκλαιγαν απαρηγόρητα, τους ζωγράφισε την εικόνα του κι εκείνα σταμάτησαν.

• Οδός Δοϊράνης

Δοϊράνη: Πόλη της Γιουγκοσλαβίας στην περιοχή του Μοναστηρίου, γνωστή από την ομώνυμη λίμνη της στα ελληνο-γιουγκοσλαβικά σύνορα με συνολική έκταση 45 sq. Km. και βάθος 8 m. Η στρατηγική θέση της Δοϊράνης υπήρξε πεδίο μαχών τόσο στο Β' Βαλκανικό Πόλεμο (1913) όσο και στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο (1918), οπότε οι ελληνικές και οι αγγλικές δυνάμεις επιτέθηκαν και απώθησαν τις βουλγαρικές που υπεράσπιζαν την περιοχή.

• Λεωφ. Διγενή Ακρίτα

Βασίλειος Διγενής Ακρίτας: Θρυλικός Βυζαντινός ήρωας. Ενσάρκωση του μαχόμενου ελληνισμού προς διάσωση του ελληνικού έθνους από τις βαρβαρικές επιδρομές. Κατά παράδοση, ήταν γιος του Σαρακηνού ηγεμόνα Μουσούρ και της Ειρήνης, κόρης του δούκα Ανδρόνικου (Διγενής = ο καταγόμενος από δύο γένη και Βασίλειος = από βασιλικό γένος). Η δράση του τοποθετείται κατά το 10 αιώνα στις περιοχές του Ευφράτη εναντίων των Σαρακηνών και των απελατών.

• Οδός Πιαλέ Πασά

Πιαλέ Πασάς: Ο ναύαρχος του Σουλτάνου Σελίμ που εστάλη με το στρατηγό Λαλά Μουσταφά, το 1570, προς κατάληψη της Κύπρου. Ο εν λόγω ναύαρχος είχε φέρει μαζί του περί τα 300 πλοία, τα οποία προσάραξαν μεταξύ Λεμεσού και Λάρνακας.

• Οδός Ακροπόλεως

Ακρόπολις: Οχυρωμένος λόφος, συνήθως βραχώδης, που συναντά κανείς σε πολλές ελληνικές πόλεις, όπως π.χ. στην Αθήνα, τις Μυκήνες, το Άργος και την Τίρυνθα. Αρχικά η Ακρόπολη χρησίμευε ως καταφύγιο του λαού σε περίπτωση κινδύνου. Αργότερα κτίζονταν εκεί μνημεία, ναοί ή και η κατοικία του βασιλιά. Η πιο γνωστή, όπως πολύ σωστά θα μαντέψατε, είναι αυτή των Αθηνών. Κατά τη μυκηναϊκή εποχή ήταν βασιλικό οχύρωμα, ενώ στον 5ο π.Χ. αιώνα (τον γνωστό χρυσό αιώνα του Περικλή) μετατράπηκε σε ιερό τόπο αφιερωμένο στη θεα Αθηνά. Καταστράφηκε το 480 π.Χ. από τους Πέρσες, αλλά ανοικοδομήθηκε και εξωραϊστηκε από τον Περικλή.

Το παρόν άρθρο γράφτηκε από τη Σύλβια Καρακατσάνη και αναδημοσιεύεται από το περιοδικό "Πρωτεύουσα", όπου δημοσιεύτηκε το Νοέμβριο του 2010.